نکات فنی و اجرایی راهسازی - بخش پنجم : تاثیر عوامل جوی در راهسازی

بخش پنجم : تاثیر عوامل جوی در راهسازی
1- تاثیر یخبندان بر روی راهسازی: الف) تورم روسازی در اثر یخبندان ب) کاهش قدرت باربری روسازی 2- تورم روسازی: تورم به بالا آمدن سطح روسازی در اثر یخ زدن ذرات آب و ایجاد عدسی های یخ در خاک بستر و یا لایه های اساس و زیر اساس اطلاق می شود. عواملی که باعث یخ زدگی می گردند: الف) هوای سرد یا دمای زیر صفر درجه محیط ب) وجود خاک های ریزدانه ج) منبع آب زیرزمینی در عمق نسبتا کم برای رفع آن : الف) نمونه برداری از خاک معین ب) انجام آزمایش دانه بندی بر روی آن خاک معین ج) رسم چهار گروه خاک جدول بر روی ترانسپارنس شیت آزمایشگاه خاک 3- خاک های حساس: خاک های حساس در برابر یخبندان عبارتند از: الف) ماسه های خیلی ریزدانه ب) خاکهای رسی - دامنه های خمیری این خاک ها کمتر از 12 بوده و حفرات این خاک ها به اندازه ای کوچک هستند که خاصیت موئینگی در آنها به وجود می آید و از طرفی آن قدر از نظر اندازه ریزدانه نیستند که به علت حفرات آنها غیرقابل نفوذ باشند. 4- بر اساس مطالعات کاساگرانده خاک های حساس به چهار گروه F1,F2,F3,F4  تقسیم بندی شده اند. 5- اولین عامل بر روی خرابی روسازی راه آب است.  پس باید به دنبال منبع آب بگردیم و به گونه ای آن را از مسیر راه حذف کنیم. 6- دو اثر آب بر روی خاک: الف) روانگرایی می کند. ب) یخ زدگی ایجاد می کند. 7- محافظت روسازی: برای محافظت از روسازی باید سه عامل اصلی خرابی را شناخت که عبارتند از: الف) هوای سرد ب) ریزبودن مصالح مصرفی که آب را بالامی کشند. ج) بالا بودن سطح آب زیرزمینی - برای حفاظت از روسازی باید یکی از عوامل فوق حداقل حذف گردد. 1- برای حذف اثر برودت ( سرما ) باید ارتفاع راه را بالا بگیریم. یعنی با افزایش ضخامت روسازی اثر برودت را کاهش داد. 2- حذف خاک های ریزدانه از خاک بستر که با تعویض مقداری از خاک بستر با خاک درشت دانه صورت می گیرد.

3- برای حذف آبهای زیرزمینی باید اقدام به زهکشی کرد.

تعیین عمق یخبندان الف) روش آزمایشگاهی:  عمق یخبندان به وسیله لوله شیشه ای که دارای کره های شیشه ای اطراف خود است اندازه گیری می شود. لوله را وارد سوراخ زمین کرده و هر قسمت از لوله که یخ بزند یا از رنگ صورتی به رنگ بنفش تبدیل می شود که با اندازه گیری قسمت بنفش عمق یخ زدگی مشخص می شود. در لوله شیشه ای هر کره می شکند و از روی شکستن کره ها ( نوع دیگر لوله آزمایش حاوی ماده فلورسین ) عمق را اندازه گیری می کند. ب) روش تئوری: این روش مبنای محاسباتی و تجربی دارد و از فرمول زیر عمق یخبندان ( Z ) محاسبه می شود. F1 – شاخص برودت که تابع مدت و دوام برودت می باشد و (( روز- درجه )) بیان می شود. A – ثابتی است که برای مصالحی شنی با نفوذپذیری خوب برابر 7/4 برای مصالح متوسط برابر 8